Tokat'ın köylerinde kuşaktan kuşağa aktarılan yer adları, Samsun Üniversitesinde hazırlanan yüksek lisans teziyle kayıt altına alındı. Fatih Erdem'in Doç. Dr. Ahmet Keskin danışmanlığında hazırladığı çalışma, Tokat merkez ilçesine bağlı 12 köyde kullanılan 211 yer adını inceleyerek bölgenin geçmişini yöre halkının hafızası üzerinden ele aldı.

Mart 2024'te tamamlanan ve 10 Haziran 2025'te Samsun Üniversitesinin açık erişim sistemine eklenen araştırmanın saha çalışmaları Şubat-Ekim 2023 döneminde yürütüldü. Çalışmaya 31 kaynak kişi katkı sağladı. Araştırma Günevi, Yayladalı, Kömeç, Nebiköy, Gaziosmanpaşa, Gözova, Ormanbeyli, Çamağzı, Kızılköy, Söngüt, Bağbaşı ve Çerçi köylerini kapsadı. Görüşme, anket ve gözlem yöntemleriyle derlenen bilgiler, yerel adlandırmaların hangi unsurlardan etkilendiğini ortaya koymak amacıyla değerlendirildi.

Tezde incelenen yer adları insan isimleri, topluluklar, bitkiler, hayvanlar, tarım, hayvancılık, coğrafi özellikler, madenler, mitler ve dinî inanışlarla ilişkilerine göre sınıflandırıldı. Araştırmada bazı köylerin geçmişte kullandığı farklı isimlere ilişkin yerel anlatılar da kaydedildi. Gözova için Omala veya Omaga, Bağbaşı için İbibse veya İlbis adlarının kullanıldığı yönündeki bilgiler bunlar arasında yer aldı. Çamağzı'nın eski adı olarak aktarılan Cincife de köyün üzüm üretimi ve yerel anlatılarıyla birlikte ele alındı. Bu isimler, araştırmada kaynak kişilerin aktardığı yerel bilgiler kapsamında değerlendiriliyor ve söz konusu adlandırmaların tamamını kesinleşmiş tarihî köken bilgileri olarak yorumlamak doğru değil.

Çalışma, yer adlarının yalnızca bir bölgeyi tarif etmek için kullanılmadığını, aynı zamanda o bölgede yaşayan insanların geçim kaynakları, çevreleri, inanışları ve toplumsal yaşamları hakkında bilgi taşıdığını ortaya koyuyor. Fatih Erdem'in araştırması, sözlü kültür içerisinde yaşayan ve zamanla unutulabilecek yerel adlandırmaların bilimsel yöntemlerle belgelenmesine katkı sağlarken, 12 köyle sınırlı olsa da elde edilen bilgiler bölgenin kültürel ve dilsel mirasının korunması açısından kaynak niteliği taşıyor.