Tokat'ın Turhal ilçesindeki Cumhuriyet Anadolu Lisesi 11. Sınıf öğrencileri Yiğit Eren Yavi ve Burak Bedestenlioğlu, danışman kimya öğretmenleri Yasemin Bağış ile birlikte hazırladıkları 'Şeker Pancarı Küspesinden Alev Geciktiricili Isı ve Ses Yalıtım Malzemesi Projesi' ile ABD'de düzenlenecek GENIUS Olympiad'da Türkiye'yi temsil etmeye hak kazandı. Dünyanın dört bir yanından öğrencilerin katıldığı çevre ve bilim odaklı uluslararası yarışmada proje, 74 ülke ve 3.254 proje arasından finale kaldı.
TÜBİTAK 2204-A Liselerarası Araştırma Projesi Yarışması'nda test edilen proje, 8 ila 13 Haziran tarihlerinde New York'ta sergilenecek. Turhal Cumhuriyet Anadolu Lisesi Kimya Öğretmeni Yasemin Bağış, projenin üzerinde 1 yıldır çalıştıklarını belirterek, şeker pancarı üretiminin Tokat'ta önemli bir yer tuttuğuna işaret etti.
Şeker pancarının yüzde 25'inin küspe olarak ortaya çıktığını ve bu küspenin hayvan yemi olarak kullanıldığını söyleyen Yasemin Bağış, düşük katma değerli ürünü yüksek katma değerli bir ürüne dönüştürmek için yola çıktıklarını ifade etti. Bağış açıklamasında, "Çıkış noktamız burası oldu. Daha sonra öğrencilerimizle beraber şeker pancarının atığı küspeyi çevre dostu ısı ve ses yalıtımı malzemesi olarak geliştirmeyi planladık. Buradaki asıl gayemiz geri dönüşüme katkı sağlamak, sürdürülebilir, çevre dostu, ekonomik, yerli alternatif bir ürün ortaya koymaktı. Öğrencilerimiz bilgiyi ürün olarak ortaya koymadılar. Aynı zamanda bilimsel süreç bilgilerini de geliştirdiler." dedi.
Projenin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile bire bir uyuştuğunu vurgulayan Bağış, üretim ve test aşamalarıyla birlikte süreci 4 aylık bir döneme yaydıklarını belirtti. Bağış, "Yalıtım malzememiz piyasadaki alternatif ürünlerle yarışabilecek, onlardan üçte bir oranında daha az maliyetli bir üründür. Bizim ürünümüz yerli ve milli bir ürün. Burada biz tarımsal atığı katma değerli bir ürüne çevirdik. Piyasadaki ısı yalıtım malzemeleri içten içe çok çabuk alevlenirken bizim ürünümüz alev geciktirici özelliğe sahip. Bunun da testlerini yaptık. Ürünümüz tek bir formda hem ısı hem ses hem de alev geciktirici özelliklerini sağlıyor. Şu anda bir patent başvurumuz oldu. Süreci takip ediyoruz." ifadelerini kullandı.
Projede yer alan öğrencilerden Burak Bedestenlioğlu ise, Turhal'da şeker pancarından çıkan atık küspeyi ve tarımsal atığı değerlendirerek ısı yalıtım malzemesi oluşturmayı hedeflediklerini kaydetti.


